ประเด็นสำคัญที่ควรเช็ก
- คิดพื้นที่ต่อคนราว 4–8 ตร.ม. ตามรูปแบบการทำงาน ไม่ใช่ตัวเลขเดียว
- ตัวเลขต่อคนคือโต๊ะทำงานกับทางเดินเท่านั้น ห้องประชุมและส่วนกลางต้องบวกแยก
- ส่วนกลางกินพื้นที่ราว 25–40% ของทั้งออฟฟิศ ยิ่งออฟฟิศเล็กสัดส่วนยิ่งสูง
- ตรวจพื้นที่ใช้งานจริงก่อนเซ็นสัญญาเช่า เพราะเสา คาน และผนังโครงสร้างกินพื้นที่ที่ใช้ได้
พื้นที่ต่อคนเท่าไรถึงพอดี
ใช้ 4–8 ตร.ม. ต่อคนเป็นจุดตั้งต้น แล้วเลือกปลายไหนของช่วงตามลักษณะงาน ตัวเลขนี้นับเฉพาะโต๊ะทำงาน เก้าอี้ ระยะถอยเก้าอี้ และทางเดินระหว่างแถวโต๊ะ ไม่รวมห้องประชุมหรือพื้นที่ส่วนกลาง
| รูปแบบการทำงาน | พื้นที่ต่อคนโดยประมาณ | เหมาะกับ |
|---|---|---|
| เปิดโล่ง โต๊ะเรียงแถว | 4–5 ตร.ม. | ทีมขาย ทีมบริการลูกค้า งานที่ทำหน้าจอเป็นหลัก |
| เปิดโล่ง แบ่งกลุ่มตามทีม | 5–6 ตร.ม. | ทีมที่ประชุมย่อยกันบ่อย ต้องการโต๊ะรวมกลุ่ม |
| ผสม มีห้องส่วนตัวบางตำแหน่ง | 6–7 ตร.ม. | บริษัทที่ผู้บริหารหรือฝ่ายบุคคลต้องการห้องแยก |
| ห้องทำงานส่วนตัวเป็นหลัก | 7–8 ตร.ม. ขึ้นไป | สำนักงานบัญชี กฎหมาย งานที่ต้องการความเป็นส่วนตัว |
ช่วงนี้เป็นค่าเดียวกับที่เราใช้อ้างอิงในตารางค่าออกแบบออฟฟิศบนหน้าราคาและงบประมาณ ส่วนหลักการแบ่งโซนงานและการวางผังดูเพิ่มได้ที่ ขั้นตอนออกแบบออฟฟิศ
ออฟฟิศ 10 คน 30 คน 50 คน ต้องเผื่อเท่าไร
ขั้นตอนคิดง่าย ๆ คือ คูณจำนวนคนด้วยพื้นที่ต่อคนเพื่อได้โซนทำงาน แล้วบวกส่วนกลางซึ่งกินราว 25–40% ของพื้นที่ทั้งหมด ตารางด้านล่างคิดแบบนั้นแล้ว
| จำนวนคน | โซนทำงาน (4–6 ตร.ม./คน) | รวมส่วนกลาง ห้องประชุม Reception | พื้นที่ที่ควรเผื่อ |
|---|---|---|---|
| 10 คน | 40–60 ตร.ม. | +20–40 ตร.ม. | ราว 60–100 ตร.ม. |
| 20 คน | 80–120 ตร.ม. | +40–70 ตร.ม. | ราว 120–190 ตร.ม. |
| 30 คน | 120–180 ตร.ม. | +60–100 ตร.ม. | ราว 180–280 ตร.ม. |
| 50 คน | 200–300 ตร.ม. | +90–150 ตร.ม. | ราว 290–450 ตร.ม. |
สังเกตว่าออฟฟิศเล็กเสียสัดส่วนให้ส่วนกลางมากกว่า เพราะไม่ว่าจะมี 10 คนหรือ 30 คน ก็ต้องมี Reception หนึ่งจุด ห้องน้ำ และมุม pantry อยู่ดี ตัวเลขจริงขึ้นกับว่าต้องการห้องประชุมกี่ห้องและขนาดเท่าไร ซึ่งเป็นตัวแปรใหญ่ที่สุด อ่านวิธีคิดขนาดห้องประชุมได้ที่ ออกแบบห้องประชุมให้พอดีจำนวนคน
ส่วนกลางต้องมีอะไรบ้าง
ส่วนกลางคือพื้นที่ที่ทุกคนใช้ร่วมกัน และเป็นส่วนที่คนมักลืมเผื่อตอนดูพื้นที่เช่า สิ่งที่ออฟฟิศส่วนใหญ่ต้องมีคือ
1. Reception หรือจุดต้อนรับ — แม้ไม่มีพนักงานต้อนรับประจำ ก็ควรมีจุดที่ลูกค้าเข้ามาแล้วรู้ว่าต้องไปทางไหน อ่านต่อที่ ออกแบบ Reception ออฟฟิศ
2. ห้องประชุม — อย่างน้อยหนึ่งห้องสำหรับคุยกับลูกค้าหรือประชุมทีม
3. มุม pantry — ที่เตรียมเครื่องดื่มและพักสั้น ๆ ต้องวางปลั๊กและท่อน้ำตั้งแต่แรก
4. ห้องเก็บเอกสารหรือห้องเซิร์ฟเวอร์ — ห้องเซิร์ฟเวอร์ต้องการระบบระบายความร้อนแยกจากแอร์ส่วนกลาง
5. ทางเดินหลักและทางหนีไฟ — ต้องกว้างพอตามข้อกำหนดของอาคาร ซึ่งกำหนดขั้นต่ำไว้โดยไม่ขึ้นกับจำนวนคน
ตรวจอะไรก่อนเซ็นสัญญาเช่า
ตรวจพื้นที่ใช้งานจริง ไม่ใช่พื้นที่ในสัญญา ตัวเลขในสัญญาเช่ามักรวมพื้นที่ที่วางโต๊ะไม่ได้ เช่น เสา ช่องท่อ และบางอาคารรวมส่วนกลางของชั้นเข้ามาด้วย
- วัดระยะระหว่างเสาจริง เสาตรงกลางห้องทำให้วางโต๊ะเรียงแถวได้น้อยกว่าที่คำนวณ
- ดูตำแหน่งหน้าต่างและทิศแดด โซนที่แดดส่องตรงช่วงบ่ายจะใช้วางโต๊ะทำงานได้ไม่สบาย
- ถามความสูงฝ้าและระยะใต้ท้องพื้นชั้นบน เพราะกำหนดว่าเดินท่อแอร์และสายไฟได้แค่ไหน
- ถามกฎของอาคารเรื่องเวลาเข้าทำงานตกแต่งและการคืนสภาพพื้นที่ ซึ่งกระทบทั้งงบและ timeline อ่านต่อที่ ตกแต่งออฟฟิศเช่าต้องรู้อะไรบ้าง
ข้อควรระวัง
- คิดพื้นที่จากจำนวนคนวันนี้อย่างเดียว — ถ้าวางแผนจะเพิ่มคนใน 2–3 ปี ควรเผื่อไว้ตั้งแต่ตอนเช่า การย้ายออฟฟิศใหม่มีค่าใช้จ่ายสูงกว่าการเช่าพื้นที่ใหญ่ขึ้นนิดหน่อย
- ลืมบวกห้องประชุม — เป็นสาเหตุที่พบบ่อยที่สุดที่ออฟฟิศแน่นกว่าที่คิดหลังย้ายเข้า
- เชื่อตัวเลขพื้นที่ในสัญญาโดยไม่วัดจริง — พื้นที่ที่วางโต๊ะได้จริงมักน้อยกว่าที่ระบุ
- ใช้ตัวเลขต่อคนเดียวกันทั้งออฟฟิศ — ฝ่ายที่ต่างกันต้องการพื้นที่ต่างกัน ควรคิดแยกทีละฝ่ายแล้วรวม
คำถามที่พบบ่อย
ถาม: ออฟฟิศ 10 คนต้องใช้พื้นที่กี่ตารางเมตร? ตอบ: ราว 60–100 ตร.ม. โดยเป็นโซนทำงาน 40–60 ตร.ม. ที่ 4–6 ตร.ม. ต่อคน และบวกส่วนกลาง ห้องประชุม และ Reception อีกราว 20–40 ตร.ม. ถ้าต้องการห้องทำงานส่วนตัวหลายห้องให้เผื่อไปทางปลายบน
ถาม: พื้นที่ต่อคนในออฟฟิศมาตรฐานคือเท่าไร? ตอบ: ไม่มีตัวเลขเดียว แนวทางทั่วไปอยู่ที่ราว 4–8 ตร.ม. ต่อคน ออฟฟิศเปิดโล่งโต๊ะเรียงแถวใช้ราว 4–5 ตร.ม. ส่วนออฟฟิศที่เป็นห้องทำงานส่วนตัวใช้ 7–8 ตร.ม. ขึ้นไป ตัวเลขนี้ยังไม่รวมส่วนกลาง
ถาม: ส่วนกลางกินพื้นที่ออฟฟิศเท่าไร? ตอบ: ราว 25–40% ของพื้นที่ทั้งหมด ออฟฟิศเล็กจะอยู่ปลายบนเพราะต้องมี Reception ห้องน้ำ และ pantry เหมือนออฟฟิศใหญ่ แต่มีจำนวนคนมาหารน้อยกว่า
ถาม: ควรเช่าพื้นที่เผื่อการขยายทีมไหม? ตอบ: ควร ถ้ามีแผนเพิ่มคนภายใน 2–3 ปี เพราะค่าย้ายออฟฟิศ ค่าตกแต่งใหม่ และค่าคืนสภาพพื้นที่เดิมรวมกันมักสูงกว่าค่าเช่าส่วนที่เผื่อไว้ ระหว่างยังไม่ใช้สามารถจัดเป็นห้องประชุมหรือโซนพักได้
อยากรู้ว่าพื้นที่ที่กำลังดูอยู่วางคนได้กี่คน ส่งผังหรือรูปพื้นที่มาให้ทีมช่วยประเมินได้ที่ ถามทีมออกแบบ หรือดูบริการเต็มที่ รับออกแบบออฟฟิศ ตกแต่งภายในสำนักงาน
อ่านต่อในหัวข้อเดียวกัน: งบตกแต่งออฟฟิศเท่าไร · ออกแบบห้องประชุม · ข้อกำหนดด้านอาคารและความปลอดภัยดูได้จาก กรมโยธาธิการและผังเมือง
