ค่าออกแบบตกแต่งภายใน คิดยังไง ตร.ม.ละเท่าไหร่

ประเด็นสำคัญที่ควรเช็ก

• ขอรายการ Deliverables ก่อนตัดสินใจ
• แยกค่าออกแบบออกจากค่าผลิตและติดตั้ง
• ตรวจเงื่อนไขว่านำค่าออกแบบไปเป็นส่วนลดได้หรือไม่

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย (และวิธีเลี่ยง)

• เทียบราคาค่าออกแบบโดยไม่ดูว่ารวมอะไรบ้าง (3D, แบบผลิต, BOQ)
• คาดหวังแบบละเอียดจากค่าออกแบบฟรี แล้วนำไปผลิตจริงไม่ได้
• ไม่ถามเงื่อนไขการนำค่าออกแบบไปหักเป็นส่วนลดค่าผลิต

แหล่งอ้างอิงและมาตรฐานที่ใช้

• แนวปฏิบัติวิชาชีพด้านขอบเขตงานออกแบบภายใน (Layout, Mood & Tone, 3D, แบบผลิต, BOQ) — อ้างอิงขอบเขต Deliverables ของงานออกแบบ

IDEA HOME ยึดแนวปฏิบัติวิชาชีพและมาตรฐานที่อ้างอิงได้ในทุกขั้นตอน และปรับปรุงบทความเมื่อมีข้อมูลใหม่

ค่าออกแบบตกแต่งภายในคิดได้ 3 แบบ

ในตลาดไทยมีวิธีคิดค่าออกแบบ (บางที่เรียกรวมว่าค่าเขียนแบบ) หลักอยู่ 3 แบบ และแต่ละแบบให้ตัวเลขต่างกันมากแม้เป็นงานเดียวกัน — คิดต่อตารางเมตร เป็นวิธีที่พบบ่อยที่สุดเพราะผูกกับขนาดพื้นที่ตรงไปตรงมา, คิดเหมาจ่ายทั้งโครงการ เหมาะกับงานเล็กหรืองานที่ขอบเขตชัดตั้งแต่ต้น และ คิดเป็นเปอร์เซ็นต์ของมูลค่างาน ที่มักใช้กับงานใหญ่หรืองานพาณิชย์ ก่อนเทียบราคากับหลายเจ้าจึงต้องถามให้ชัดก่อนว่าแต่ละเจ้าคิดด้วยวิธีไหน ไม่อย่างนั้นคุณกำลังเทียบตัวเลขคนละหน่วยกัน

อัตราอ้างอิง 300–800 บาท/ตร.ม. หมายความว่าอย่างไร

งานออกแบบตกแต่งภายในที่พักอาศัยในตลาดปัจจุบันอยู่ในช่วงประมาณ 300–800 บาทต่อตารางเมตร ช่วงที่กว้างขนาดนี้ไม่ได้แปลว่าใครคิดแพงหรือถูกกว่ากัน แต่สะท้อนความละเอียดของงานที่ต่างกัน งานคอนโดหนึ่งห้องนอนที่ผังไม่ซับซ้อนมักอยู่ปลายล่างของช่วง ส่วนบ้านเดี่ยวหลายชั้นที่มีทั้งงานครัว ห้องน้ำ และงานฝ้า-ไฟเต็มระบบจะอยู่ปลายบน

แปลงเป็นตัวเลขจริง คอนโดไม่เกิน 35 ตร.ม. จะอยู่ราว 16,000 บาท, ทาวน์โฮมไม่เกิน 140 ตร.ม. ราว 65,000 บาท และบ้านเดี่ยวไม่เกิน 200 ตร.ม. ราว 95,000 บาท ดูตารางค่าออกแบบแยกตามประเภทและขนาดพื้นที่แบบเต็มได้ที่หน้าราคาและงบประมาณ

ค่าออกแบบต้องรวมอะไรบ้างถึงจะเรียกว่าครบ

นี่คือจุดที่ทำให้ใบเสนอราคาสองใบต่างกันเป็นเท่าตัว ก่อนตัดสินใจให้ขอรายการส่งมอบ (Deliverables) เป็นลายลักษณ์อักษรว่าครบทั้ง 5 อย่างนี้หรือไม่

• Layout / ผังพื้น — ตำแหน่งเฟอร์นิเจอร์ ทางเดิน และการแบ่งโซนใช้งาน
• Mood & Tone — ทิศทางสี วัสดุ และบรรยากาศรวมของแต่ละห้อง
• ภาพ 3D — ระบุจำนวนมุมและจำนวนครั้งที่แก้ไขได้ ไม่ใช่แค่คำว่า "มี 3D"
• แบบผลิต (Shop Drawing) — แบบที่ช่างใช้ผลิตจริง มีขนาด วัสดุ และรายละเอียดการประกอบ
• BOQ — รายการงาน วัสดุ ปริมาณ และราคา ที่ใช้เป็นฐานเทียบราคาและตรวจรับงาน

ข้อที่มักหายไปเงียบ ๆ คือแบบผลิตและ BOQ ซึ่งเป็นสองอย่างที่มีมูลค่าที่สุด เพราะเป็นเอกสารที่ทำให้คุณนำไปขอราคาจากผู้ผลิตรายอื่นบนสเปกเดียวกันได้ อ่านวิธีอ่าน BOQ ต่อได้ที่ BOQ งานตกแต่งภายในสำคัญอย่างไร

"ออกแบบฟรี" กับค่าออกแบบที่จ่ายเงิน ต่างกันตรงไหน

บริการออกแบบฟรีมีอยู่จริงและไม่ใช่เรื่องผิด แต่ขอบเขตมักจำกัดอยู่ที่ Layout เบื้องต้นและภาพ 3D ไม่กี่มุม เพื่อให้เห็นภาพและตัดสินใจว่าจะจ้างผลิตต่อหรือไม่ สิ่งที่มักไม่รวมคือแบบผลิตและการแก้แบบหลายรอบ

ข้อควรระวังที่แท้จริงไม่ใช่เรื่องฟรีหรือไม่ฟรี แต่คือการคาดหวังว่าแบบที่ได้มาฟรีจะนำไปให้เจ้าอื่นผลิตได้ทันที ในทางปฏิบัติแบบระดับนั้นยังขาดขนาดและรายละเอียดการประกอบที่ช่างต้องใช้ ถ้าคุณตั้งใจจะเทียบราคาหลายเจ้า การจ่ายค่าออกแบบเพื่อให้ได้แบบผลิตและ BOQ เป็นของตัวเองมักคุ้มกว่า

นำค่าออกแบบไปหักเป็นส่วนลดค่าผลิตได้ไหม

หลายบริษัทรวมถึง IDEA HOME มีเงื่อนไขให้นำค่าออกแบบไปหักเป็นส่วนลดค่าผลิตได้บางส่วนหรือทั้งหมดเมื่อตกลงผลิตและติดตั้งต่อ แต่เงื่อนไขนี้ต้องระบุในเอกสารตั้งแต่ก่อนเริ่มงาน ไม่ใช่ตกลงกันด้วยวาจา สิ่งที่ควรถามให้ชัดคือ หักได้กี่เปอร์เซ็นต์ หักได้ภายในกี่เดือน และถ้าสุดท้ายไม่ได้ผลิตต่อ แบบที่จ่ายเงินไปแล้วเป็นของใคร

วิธีเทียบใบเสนอราคาค่าออกแบบให้ยุติธรรม

1. ถามว่าคิดแบบต่อ ตร.ม. เหมาจ่าย หรือเปอร์เซ็นต์ แล้วแปลงให้เป็นหน่วยเดียวกันก่อนเทียบ
2. ขอรายการ Deliverables ทั้ง 5 ข้อข้างต้นเป็นลายลักษณ์อักษร
3. ถามจำนวนครั้งที่แก้แบบได้ และค่าใช้จ่ายเมื่อแก้เกินจำนวน
4. ถามว่าค่าสำรวจหน้างานรวมอยู่แล้วหรือคิดแยก
5. ถามเงื่อนไขการหักค่าออกแบบเป็นส่วนลดค่าผลิต และกรรมสิทธิ์ในแบบ

เมื่อได้ข้อมูลครบทั้ง 5 ข้อ ตัวเลขที่ดูแพงกว่ามักกลายเป็นตัวเลือกที่ถูกกว่าในภาพรวม เพราะไม่ต้องจ่ายเพิ่มทีหลังสำหรับสิ่งที่อีกเจ้าไม่ได้รวมมาตั้งแต่แรก เตรียมข้อมูลก่อนคุยกับทีมออกแบบได้ที่ ก่อนเริ่มงาน Interior ต้องเตรียมข้อมูลอะไรบ้าง